Surah Saba in Yao: translation and audio

ٱلْحَمْدُ لِلَّهِ ٱلَّذِى لَهُۥ مَا فِى ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَمَا فِى ٱلْأَرْضِ وَلَهُ ٱلْحَمْدُ فِى ٱلْـَٔاخِرَةِ ۚ وَهُوَ ٱلْحَكِيمُ ٱلْخَبِيرُ

Transliteration al-ḥamdu lillahi alladhī lahu mā fī l-samāwāti wamā fī l-arḍi walahu l-ḥamdu fī l-ākhirati wahuwa l-ḥakīmu l-khabīru

Yao Lumbili losope lwene alapikwe Allah Ajula jwaili Yakwe (yosope) yaili kumawunde ni yaili petaka. Soni jukwete lumbili losope lwene ku Akhera, soni Jwalakwe ni Jwalunda lwakusokoka, Jwaasimanya abali syosope.

يَعْلَمُ مَا يَلِجُ فِى ٱلْأَرْضِ وَمَا يَخْرُجُ مِنْهَا وَمَا يَنزِلُ مِنَ ٱلسَّمَآءِ وَمَا يَعْرُجُ فِيهَا ۚ وَهُوَ ٱلرَّحِيمُ ٱلْغَفُورُ

Transliteration yaʿlamu mā yaliju fī l-arḍi wamā yakhruju min'hā wamā yanzilu mina l-samāi wamā yaʿruju fīhā wahuwa l-raḥīmu l-ghafūru

Yao Akuimanyilila yaikwinjila mwitaka, ni yaikopoka mwalakwemo, ni yaikutuluka kuumila kwinani, ni yaikwela kwalakweko, soni Jwalakwe ni Jwachanasa channope, Jwakululuka kusyene.

وَقَالَ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ لَا تَأْتِينَا ٱلسَّاعَةُ ۖ قُلْ بَلَىٰ وَرَبِّى لَتَأْتِيَنَّكُمْ عَـٰلِمِ ٱلْغَيْبِ ۖ لَا يَعْزُبُ عَنْهُ مِثْقَالُ ذَرَّةٍ فِى ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَلَا فِى ٱلْأَرْضِ وَلَآ أَصْغَرُ مِن ذَٰلِكَ وَلَآ أَكْبَرُ إِلَّا فِى كِتَـٰبٍ مُّبِينٍ

Transliteration waqāla alladhīna kafarū lā tatīnā l-sāʿatu qul balā warabbī latatiyannakum ʿālimi l-ghaybi lā yaʿzubu ʿanhu mith'qālu dharratin fī l-samāwāti walā fī l-arḍi walā aṣgharu min dhālika walā akbaru illā fī kitābin mubīnin

Yao Ni ŵaŵechete aŵala ŵaakufuulu kuti: “Ngasijituichilila Kiyama.” Jilani: “Elo, ngwalumbila Ambuje ŵangu! Jichim’bichilila kwene. (Jwalakwe ni) Nkumanyilila yakusisika. Ngachikasasisika Kukwakwe (chindu) chausito wanti mpela lunyilili kumawunde kapena petaka, soni namuno chamwana nnope kupunda chalakwecho kapena chaakulilaapo, niikaŵeje chili m’chitabu chakusalichisya (chilichose Al-Lauh-Al-Mahfûz). ”

لِّيَجْزِىَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ وَعَمِلُوا۟ ٱلصَّـٰلِحَـٰتِ ۚ أُو۟لَـٰٓئِكَ لَهُم مَّغْفِرَةٌ وَرِزْقٌ كَرِيمٌ

Transliteration liyajziya alladhīna āmanū waʿamilū l-ṣāliḥāti ulāika lahum maghfiratun wariz'qun karīmun

Yao Kuti akaalipile aŵala ŵakulupilile ni kutendaga yambone, akwete kupata ŵanganyao chikululuko kwisa soni lisiki lyakuchimbichika (lya ku Mbepo).

وَٱلَّذِينَ سَعَوْ فِىٓ ءَايَـٰتِنَا مُعَـٰجِزِينَ أُو۟لَـٰٓئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ مِّن رِّجْزٍ أَلِيمٌ

Transliteration wa-alladhīna saʿaw fī āyātinā muʿājizīna ulāika lahum ʿadhābun min rij'zin alīmun

Yao Sano aŵala ŵaakulimbichila kulimbana ni ma Ȃya Getu aku ali nkulepelekasya (ŵandu kwitala lya Allah), ŵanganyao akwete kupata ilagasyo yakunyalaya ni kupoteka kusyene.

وَيَرَى ٱلَّذِينَ أُوتُوا۟ ٱلْعِلْمَ ٱلَّذِىٓ أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ هُوَ ٱلْحَقَّ وَيَهْدِىٓ إِلَىٰ صِرَٰطِ ٱلْعَزِيزِ ٱلْحَمِيدِ

Transliteration wayarā alladhīna ūtū l-ʿil'ma alladhī unzila ilayka min rabbika huwa l-ḥaqa wayahdī ilā ṣirāṭi l-ʿazīzi l-ḥamīdi

Yao Sano aŵala ŵapedwile umanyilisi akuiona ayila yaitulusyidwe kukwenu (mmwe Muhammadi ﷺ) kuumila kwa Ambuje ŵenu kuti ni yakuona, soni ikongolela kwitala lya (Allah) Jwamachili gakupunda, Jwakulapilidwa kusyesyene.

وَقَالَ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ هَلْ نَدُلُّكُمْ عَلَىٰ رَجُلٍ يُنَبِّئُكُمْ إِذَا مُزِّقْتُمْ كُلَّ مُمَزَّقٍ إِنَّكُمْ لَفِى خَلْقٍ جَدِيدٍ

Transliteration waqāla alladhīna kafarū hal nadullukum ʿalā rajulin yunabbi-ukum idhā muzziq'tum kulla mumazzaqin innakum lafī khalqin jadīdin

Yao Sano aŵala ŵaakufuulu ni akutiji (pakusalilana achimisyenepe mwachipongwe): “Ana tunnanjile kwa mundu (achambanga Muhammadi ﷺ) jwachantagulile (yanti): Patinchikatika-katika ni kuŵa ipande-ipande (m’malembe panyuma pakuwa), kuti chisimu jenumanja tinchiŵa mukagumbidwe kasambano?”

أَفْتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا أَم بِهِۦ جِنَّةٌۢ ۗ بَلِ ٱلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِٱلْـَٔاخِرَةِ فِى ٱلْعَذَابِ وَٱلضَّلَـٰلِ ٱلْبَعِيدِ

Transliteration aftarā ʿalā l-lahi kadhiban am bihi jinnatun bali alladhīna lā yu'minūna bil-ākhirati fī l-ʿadhābi wal-ḍalāli l-baʿīdi

Yao Ana jwalakwe (Muhammadi ﷺ) ansepele Allah unami, kapena mwa jwalakwe mwana masoka? (Ngwamba)! Nambo aŵala ŵangakukulupilila ya Akhera ali mu ilagasyo ni kupotela kwakutalikangana nnope (ni yakuona).

أَفَلَمْ يَرَوْا۟ إِلَىٰ مَا بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَمَا خَلْفَهُم مِّنَ ٱلسَّمَآءِ وَٱلْأَرْضِ ۚ إِن نَّشَأْ نَخْسِفْ بِهِمُ ٱلْأَرْضَ أَوْ نُسْقِطْ عَلَيْهِمْ كِسَفًا مِّنَ ٱلسَّمَآءِ ۚ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَةً لِّكُلِّ عَبْدٍ مُّنِيبٍ

Transliteration afalam yaraw ilā mā bayna aydīhim wamā khalfahum mina l-samāi wal-arḍi in nasha nakhsif bihimu l-arḍa aw nus'qiṭ ʿalayhim kisafan mina l-samāi inna fī dhālika laāyatan likulli ʿabdin munībin

Yao Ana ŵanganyao ngakuiona yaili m’bujo mwao ni yaili munyuma mwao, ya liwunde ni litaka? Tuli tusachile mpaka twatitimisye nalyo litaka, kapena kwagwichisya pachanya pao chipande cha liwunde. Chisimu mu yalakweyo muŵele mwana chimanyisyo kwa kapolo jwalijose jwakuwujila (kwa Allah pakutenda toba).

۞ وَلَقَدْ ءَاتَيْنَا دَاوُۥدَ مِنَّا فَضْلًا ۖ يَـٰجِبَالُ أَوِّبِى مَعَهُۥ وَٱلطَّيْرَ ۖ وَأَلَنَّا لَهُ ٱلْحَدِيدَ

Transliteration walaqad ātaynā dāwūda minnā faḍlan yājibālu awwibī maʿahu wal-ṭayra wa-alannā lahu l-ḥadīda

Yao Soni chisimu pamasile patwampele Daudi kuumila Kukwetu ukoto. (Twatite): “E jenumanja achimatumbi! Mun’jitichisyani jwalakwe (Daudi achinswejesyaga Allah), nombe ni jenumanja achiyijuni (ŵakwe).” Ni twantependekachisye jwalakwe chisyano.

أَنِ ٱعْمَلْ سَـٰبِغَـٰتٍ وَقَدِّرْ فِى ٱلسَّرْدِ ۖ وَٱعْمَلُوا۟ صَـٰلِحًا ۖ إِنِّى بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ

Transliteration ani iʿ'mal sābighātin waqaddir fī l-sardi wa-iʿ'malū ṣāliḥan innī bimā taʿmalūna baṣīrun

Yao (Twansalile kuti): “Panganyani (yakuwala yachisyano) yagumbalila (chilu chosope yakulichijila kungondo), ni mpimileje chenene mu kawunje kambonji (syakwe). Soni panganyani ŵanganyammwe yambone. Chisimu Une ichindu yankutenda mbele Jwakuilolechesya.”

وَلِسُلَيْمَـٰنَ ٱلرِّيحَ غُدُوُّهَا شَهْرٌ وَرَوَاحُهَا شَهْرٌ ۖ وَأَسَلْنَا لَهُۥ عَيْنَ ٱلْقِطْرِ ۖ وَمِنَ ٱلْجِنِّ مَن يَعْمَلُ بَيْنَ يَدَيْهِ بِإِذْنِ رَبِّهِۦ ۖ وَمَن يَزِغْ مِنْهُمْ عَنْ أَمْرِنَا نُذِقْهُ مِنْ عَذَابِ ٱلسَّعِيرِ

Transliteration walisulaymāna l-rīḥa ghuduwwuhā shahrun warawāḥuhā shahrun wa-asalnā lahu ʿayna l-qiṭ'ri wamina l-jini man yaʿmalu bayna yadayhi bi-idh'ni rabbihi waman yazigh min'hum ʿan amrinā nudhiq'hu min ʿadhābi l-saʿīri

Yao Nombe kwa Sulaimana (twajijepepesye) mbungo, (jajaliji nkwenda) ulendo wa kundaŵi (lutando lwa) mwesi wantundu, nombe soni ulendo wa kwigulo (lutando lwa) mwesi wantundu. Ni twam’bumichisye tutumule jwa chikungu (ntofu wenyelenyenduche), nombe soni m’majini mwaliji mwana gagakamulaga masengo pameso pakwe, mwa lisosa lya M’mbujegwe (Allah). Sano jwatagalauche mwa ŵanganyao kuleka lilamusi Lyetu, tuchimpa kupasya mu ilagasyo ya Moto Wakulapuka.

يَعْمَلُونَ لَهُۥ مَا يَشَآءُ مِن مَّحَـٰرِيبَ وَتَمَـٰثِيلَ وَجِفَانٍ كَٱلْجَوَابِ وَقُدُورٍ رَّاسِيَـٰتٍ ۚ ٱعْمَلُوٓا۟ ءَالَ دَاوُۥدَ شُكْرًا ۚ وَقَلِيلٌ مِّنْ عِبَادِىَ ٱلشَّكُورُ

Transliteration yaʿmalūna lahu mā yashāu min maḥārība watamāthīla wajifānin kal-jawābi waqudūrin rāsiyātin iʿ'malū āla dāwūda shuk'ran waqalīlun min ʿibādiya l-shakūru

Yao Ŵantendelaga yajukusaka, kutandila yumba yammakome gakunyang’amala, itusitusi, mataalo (mabeseni) gamakulungwa ganti mpela matanda, kwisa soni majanje gachitamile (pachisisa ligongo lya ukulu nnope). (Twasalile kuti): “Panganyani, E ŵaliŵasa lya Daudi! (Masengo gambone gakulosya) kutogolela (ukoto wampedwile).” Sano ŵannonope mwa achikapolo Ŵangu ni ŵali ŵakutogolela.

فَلَمَّا قَضَيْنَا عَلَيْهِ ٱلْمَوْتَ مَا دَلَّهُمْ عَلَىٰ مَوْتِهِۦٓ إِلَّا دَآبَّةُ ٱلْأَرْضِ تَأْكُلُ مِنسَأَتَهُۥ ۖ فَلَمَّا خَرَّ تَبَيَّنَتِ ٱلْجِنُّ أَن لَّوْ كَانُوا۟ يَعْلَمُونَ ٱلْغَيْبَ مَا لَبِثُوا۟ فِى ٱلْعَذَابِ ٱلْمُهِينِ

Transliteration falammā qaḍaynā ʿalayhi l-mawta mā dallahum ʿalā mawtihi illā dābbatu l-arḍi takulu minsa-atahu falammā kharra tabayyanati l-jinu an law kānū yaʿlamūna l-ghayba mā labithū fī l-ʿadhābi l-muhīni

Yao Basi ndema jatwalamwile kukwakwe (Sulaimana) ya chiwa, pangali chachamanyisye ŵanganyao (achimajinio) ya chiwa chakwe, ikaŵeje inyama ya petaka (ucheche), yayaliji nkulya (mwambolembole) simbo jakwe. Basi ndema jajwagwile, yamanyukwiche kwa majini yanti: Angaŵe ŵamanyililaga yakusisika, nga nganatama mu ilagasyo yakwalusya.

لَقَدْ كَانَ لِسَبَإٍ فِى مَسْكَنِهِمْ ءَايَةٌ ۖ جَنَّتَانِ عَن يَمِينٍ وَشِمَالٍ ۖ كُلُوا۟ مِن رِّزْقِ رَبِّكُمْ وَٱشْكُرُوا۟ لَهُۥ ۚ بَلْدَةٌ طَيِّبَةٌ وَرَبٌّ غَفُورٌ

Transliteration laqad kāna lisaba-in fī maskanihim āyatun jannatāni ʿan yamīnin washimālin kulū min riz'qi rabbikum wa-ush'kurū lahu baldatun ṭayyibatun warabbun ghafūrun

Yao Chisimu chene ku (ŵandu ŵa ku) Saba’ kwaliji kwana chimanyilo (chakulosya ukombosi wa Allah) m’malo mwao mwakutama - Migunda jiŵili wa chakun’dyo ni wa chakunchiji. (Yaŵechetedwe kukwao yanti): “Lyagani mu lisiki lya M’mbuje gwenu, ni muntogoleleje Jwalakwe. Nsinda wambone, nambo soni M’mbuje Jwakululuka kusyene.”

فَأَعْرَضُوا۟ فَأَرْسَلْنَا عَلَيْهِمْ سَيْلَ ٱلْعَرِمِ وَبَدَّلْنَـٰهُم بِجَنَّتَيْهِمْ جَنَّتَيْنِ ذَوَاتَىْ أُكُلٍ خَمْطٍ وَأَثْلٍ وَشَىْءٍ مِّن سِدْرٍ قَلِيلٍ

Transliteration fa-aʿraḍū fa-arsalnā ʿalayhim sayla l-ʿarimi wabaddalnāhum bijannatayhim jannatayni dhawātay ukulin khamṭin wa-athlin washayin min sid'rin qalīlin

Yao Nambo ŵanyosyisye (lilamusi lya Allah), basi ni twatumichisye mesi gachikumba gana kuchinjidwaga ni uŵigo (gagajonasile migunda jila), ni twatindanyichisye migunda jao jiŵilijila ni migunda jine jiŵili jajakwete isogosi yakuŵaŵa nnope, itela ya ukwesu, ni ine mu itela ya masawu yapanandi.

ذَٰلِكَ جَزَيْنَـٰهُم بِمَا كَفَرُوا۟ ۖ وَهَلْ نُجَـٰزِىٓ إِلَّا ٱلْكَفُورَ

Transliteration dhālika jazaynāhum bimā kafarū wahal nujāzī illā l-kafūra

Yao Yalakweyi twalipile ligongo lya kufulu kwao. Ana ni tukwalipilaga (wele ulipilewu) ŵangaŵaga ŵakufulu!

وَجَعَلْنَا بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ ٱلْقُرَى ٱلَّتِى بَـٰرَكْنَا فِيهَا قُرًى ظَـٰهِرَةً وَقَدَّرْنَا فِيهَا ٱلسَّيْرَ ۖ سِيرُوا۟ فِيهَا لَيَالِىَ وَأَيَّامًا ءَامِنِينَ

Transliteration wajaʿalnā baynahum wabayna l-qurā allatī bāraknā fīhā quran ẓāhiratan waqaddarnā fīhā l-sayra sīrū fīhā layāliya wa-ayyāman āminīna

Yao Ni twaŵisile chilikati chao (ŵandu ŵa ku Saba’) ni chilikati cha misi ajila jatwajipele upile (ja ku Shami), (twaŵisile) misi jakuonechela, ni twapimile mwalakwemo igono ya ulendo. (Ni twasalile kuti): “Jendagani mwalakwemo chilo ni muusi mwantunjelele.”

فَقَالُوا۟ رَبَّنَا بَـٰعِدْ بَيْنَ أَسْفَارِنَا وَظَلَمُوٓا۟ أَنفُسَهُمْ فَجَعَلْنَـٰهُمْ أَحَادِيثَ وَمَزَّقْنَـٰهُمْ كُلَّ مُمَزَّقٍ ۚ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَـٰتٍ لِّكُلِّ صَبَّارٍ شَكُورٍ

Transliteration faqālū rabbanā bāʿid bayna asfārinā waẓalamū anfusahum fajaʿalnāhum aḥādītha wamazzaqnāhum kulla mumazzaqin inna fī dhālika laāyātin likulli ṣabbārin shakūrin

Yao Nambo ŵanganyao ŵatite: “Ambuje ŵetu! Talikanganyani igono ya ulendo yetu.” Ni ŵalitesile lupuso achimisyene, basi ni twatesile ŵanganyao kuŵa ngani (sisyesyene syaŵandu ŵakala syakwajamuka nasyo ŵandu ŵasambano), ni twapwilingenye kwapwilinganya kosope kwene. Chisimu mu yalakweyo muŵele mwana imanyisyo kwa jwalijose jwali jwakupilila nnope, jwakutogolela kwejinji.

وَلَقَدْ صَدَّقَ عَلَيْهِمْ إِبْلِيسُ ظَنَّهُۥ فَٱتَّبَعُوهُ إِلَّا فَرِيقًا مِّنَ ٱلْمُؤْمِنِينَ

Transliteration walaqad ṣaddaqa ʿalayhim ib'līsu ẓannahu fa-ittabaʿūhu illā farīqan mina l-mu'minīna

Yao Soni chisimu Ibulisu ŵasitendekasyisye nganisyo syakwe kuŵa syakuona kwa ŵanganyao, basi ni ŵankuyiye, ikaŵeje likuga lya ŵakulupilila.

وَمَا كَانَ لَهُۥ عَلَيْهِم مِّن سُلْطَـٰنٍ إِلَّا لِنَعْلَمَ مَن يُؤْمِنُ بِٱلْـَٔاخِرَةِ مِمَّنْ هُوَ مِنْهَا فِى شَكٍّ ۗ وَرَبُّكَ عَلَىٰ كُلِّ شَىْءٍ حَفِيظٌ

Transliteration wamā kāna lahu ʿalayhim min sul'ṭānin illā linaʿlama man yu'minu bil-ākhirati mimman huwa min'hā fī shakkin warabbuka ʿalā kulli shayin ḥafīẓun

Yao Ni nganigapagwa kukwakwe pa ŵanganyao machili galigose, ikaŵeje kuti tummanyukule ajula jwaakukulupilila ya Akhera pakunnekanganya ni ajula jwaakuŵa nkukaichila ya jalakwe. Sano Ambuje ŵenu pa chindu chilichose aŵele Nkusunga chenene.

قُلِ ٱدْعُوا۟ ٱلَّذِينَ زَعَمْتُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ ۖ لَا يَمْلِكُونَ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ فِى ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَلَا فِى ٱلْأَرْضِ وَمَا لَهُمْ فِيهِمَا مِن شِرْكٍ وَمَا لَهُۥ مِنْهُم مِّن ظَهِيرٍ

Transliteration quli id'ʿū alladhīna zaʿamtum min dūni l-lahi lā yamlikūna mith'qāla dharratin fī l-samāwāti walā fī l-arḍi wamā lahum fīhimā min shir'kin wamā lahu min'hum min ẓahīrin

Yao Jilani: “Mwaŵilangani aŵala ŵankulitwanjila (kuti nombe nao milungu) kunneka Allah (kuti ankamuchisye, nambo nganaŵa ankamuchisye chilichose), nganakola ŵanganyao (namuno chindu cha) usito wanti chisawu lunyilili ku mawunde namuno petaka, soni nganakola ŵanganyao mwalakwemo liwunjili lililyose (lyakamusyangana ni Allah), soni nganakola Jwalakwe mwa ŵanganyao nkukamuchisya jwalijose.”

وَلَا تَنفَعُ ٱلشَّفَـٰعَةُ عِندَهُۥٓ إِلَّا لِمَنْ أَذِنَ لَهُۥ ۚ حَتَّىٰٓ إِذَا فُزِّعَ عَن قُلُوبِهِمْ قَالُوا۟ مَاذَا قَالَ رَبُّكُمْ ۖ قَالُوا۟ ٱلْحَقَّ ۖ وَهُوَ ٱلْعَلِىُّ ٱلْكَبِيرُ

Transliteration walā tanfaʿu l-shafāʿatu ʿindahu illā liman adhina lahu ḥattā idhā fuzziʿa ʿan qulūbihim qālū mādhā qāla rabbukum qālū l-ḥaqa wahuwa l-ʿaliyu l-kabīru

Yao Soni chondechonde ngachikasakamuchisya pameso Pakwe (Allah) ikaŵeje kwa jwampele luusa (lwakuti achondelele). Mpaka pati woga uli utyosile m’mitima mwao (Achimalaika) akasatiji: “Ana M’mbuje gwenu juŵechete ichichi?” (Achimalaika ŵane) akutiji: “(Jwalakwe juŵechete) yakuonaonape, soni Jwalakwe ni Jwapenani kusyene, Jwankulungwa kwannope.”

۞ قُلْ مَن يَرْزُقُكُم مِّنَ ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ ۖ قُلِ ٱللَّهُ ۖ وَإِنَّآ أَوْ إِيَّاكُمْ لَعَلَىٰ هُدًى أَوْ فِى ضَلَـٰلٍ مُّبِينٍ

Transliteration qul man yarzuqukum mina l-samāwāti wal-arḍi quli l-lahu wa-innā aw iyyākum laʿalā hudan aw fī ḍalālin mubīnin

Yao Jilani: “Ana nduni jwaakumpaga lisiki kuumila kumawunde ni petaka?” Jilani: “Allah. Soni mwine uwwe kapena jenumanja tuli pachongoko kapena pakupotela kwakuonechela.”

قُل لَّا تُسْـَٔلُونَ عَمَّآ أَجْرَمْنَا وَلَا نُسْـَٔلُ عَمَّا تَعْمَلُونَ

Transliteration qul lā tus'alūna ʿammā ajramnā walā nus'alu ʿammā taʿmalūna

Yao Jilani: “Jenumanja ngasim’buwusyidwa pa yatuleŵile uwwe, nambo soni uwwe ngasituwusyidwa pa yankupanganya jenumanja.”

قُلْ يَجْمَعُ بَيْنَنَا رَبُّنَا ثُمَّ يَفْتَحُ بَيْنَنَا بِٱلْحَقِّ وَهُوَ ٱلْفَتَّاحُ ٱلْعَلِيمُ

Transliteration qul yajmaʿu baynanā rabbunā thumma yaftaḥu baynanā bil-ḥaqi wahuwa l-fatāḥu l-ʿalīmu

Yao Jilani: “Tachitusonganganya chilikati chetu Ambuje ŵetu (ku Kiyama), kaneka ni tachijilanya chilikati chetu mwa chilungamiko, soni Jwalakwe ni Nkwilanya chenene, Jwakumanyilila nnope.”

قُلْ أَرُونِىَ ٱلَّذِينَ أَلْحَقْتُم بِهِۦ شُرَكَآءَ ۖ كَلَّا ۚ بَلْ هُوَ ٱللَّهُ ٱلْعَزِيزُ ٱلْحَكِيمُ

Transliteration qul arūniya alladhīna alḥaqtum bihi shurakāa kallā bal huwa l-lahu l-ʿazīzu l-ḥakīmu

Yao Jilani: “Munosyani aŵala ŵamwasimangenye Najo (Allah) kuŵa akunkamuchisya (Ŵakwe). Ngwamba (Jwalakwe nganakola akunkamuchisya ŵaliose)! Nambo Jwalakwe ni Allah, Jwamachili gakupunda, Jwalunda lwakusokoka.”

وَمَآ أَرْسَلْنَـٰكَ إِلَّا كَآفَّةً لِّلنَّاسِ بَشِيرًا وَنَذِيرًا وَلَـٰكِنَّ أَكْثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعْلَمُونَ

Transliteration wamā arsalnāka illā kāffatan lilnnāsi bashīran wanadhīran walākinna akthara l-nāsi lā yaʿlamūna

Yao Ni nganituntumisya mmwe (Muhammadi ﷺ) ikaŵeje ku ŵandu wosope, (kuti m’be) ŵakupeleka abali jakusengwasya nambo soni ŵakutetela, nambo ŵandu ŵajinji ngakumanyilila.

وَيَقُولُونَ مَتَىٰ هَـٰذَا ٱلْوَعْدُ إِن كُنتُمْ صَـٰدِقِينَ

Transliteration wayaqūlūna matā hādhā l-waʿdu in kuntum ṣādiqīna

Yao Sano ni akutiji: “Ana chele chilangachi chiyiche chakachi nam’baga jenumanja nkuŵecheta yakuona?”

قُل لَّكُم مِّيعَادُ يَوْمٍ لَّا تَسْتَـْٔخِرُونَ عَنْهُ سَاعَةً وَلَا تَسْتَقْدِمُونَ

Transliteration qul lakum mīʿādu yawmin lā tastakhirūna ʿanhu sāʿatan walā tastaqdimūna

Yao Jilani: “Jenumanja nkwete chilanga cha Lisiku (lya Kiyama) lyangaŵa nkulichelewachisya jenumanja ndaŵi jimpepe namuno kulijanguyichisya.”

وَقَالَ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ لَن نُّؤْمِنَ بِهَـٰذَا ٱلْقُرْءَانِ وَلَا بِٱلَّذِى بَيْنَ يَدَيْهِ ۗ وَلَوْ تَرَىٰٓ إِذِ ٱلظَّـٰلِمُونَ مَوْقُوفُونَ عِندَ رَبِّهِمْ يَرْجِعُ بَعْضُهُمْ إِلَىٰ بَعْضٍ ٱلْقَوْلَ يَقُولُ ٱلَّذِينَ ٱسْتُضْعِفُوا۟ لِلَّذِينَ ٱسْتَكْبَرُوا۟ لَوْلَآ أَنتُمْ لَكُنَّا مُؤْمِنِينَ

Transliteration waqāla alladhīna kafarū lan nu'mina bihādhā l-qur'āni walā bi-alladhī bayna yadayhi walaw tarā idhi l-ẓālimūna mawqūfūna ʿinda rabbihim yarjiʿu baʿḍuhum ilā baʿḍin l-qawla yaqūlu alladhīna us'tuḍ'ʿifū lilladhīna is'takbarū lawlā antum lakunnā mu'minīna

Yao Sano aŵala ŵaakufuulu ni akasatiji: “Nganituŵa tujikulupilile aji Qur’aniji, namuno ayila (itabu) yayaliji paujo pakwe.” Soni ingaŵe mwajile kwaona ŵalupuso patakajimichidwe pameso pa M’mbuje gwao (Allah), achiusyanganilanaga maloŵe (gakudandaulana) ŵane kwa ŵane, (nkajile kuiona yakogoya kusyene)! Aŵala ŵangalikombolela tachasalila aŵala ŵaŵalikwesisye kuti: “Ingaŵaga ŵanganyammwe, chisimu chene tungaliji ŵakulupilila.”

قَالَ ٱلَّذِينَ ٱسْتَكْبَرُوا۟ لِلَّذِينَ ٱسْتُضْعِفُوٓا۟ أَنَحْنُ صَدَدْنَـٰكُمْ عَنِ ٱلْهُدَىٰ بَعْدَ إِذْ جَآءَكُم ۖ بَلْ كُنتُم مُّجْرِمِينَ

Transliteration qāla alladhīna is'takbarū lilladhīna us'tuḍ'ʿifū anaḥnu ṣadadnākum ʿani l-hudā baʿda idh jāakum bal kuntum muj'rimīna

Yao Aŵala ŵaŵalikwesisye tachajanga aŵala ŵangalikombolela kuti: “Ana uwwe ni ŵatwansiŵilile ku chongoko panyuma pakuti chili chim’bichilile? (Ngwamba), nambo jenumanja mwaliji ŵakuleŵa.”

وَقَالَ ٱلَّذِينَ ٱسْتُضْعِفُوا۟ لِلَّذِينَ ٱسْتَكْبَرُوا۟ بَلْ مَكْرُ ٱلَّيْلِ وَٱلنَّهَارِ إِذْ تَأْمُرُونَنَآ أَن نَّكْفُرَ بِٱللَّهِ وَنَجْعَلَ لَهُۥٓ أَندَادًا ۚ وَأَسَرُّوا۟ ٱلنَّدَامَةَ لَمَّا رَأَوُا۟ ٱلْعَذَابَ وَجَعَلْنَا ٱلْأَغْلَـٰلَ فِىٓ أَعْنَاقِ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ ۚ هَلْ يُجْزَوْنَ إِلَّا مَا كَانُوا۟ يَعْمَلُونَ

Transliteration waqāla alladhīna us'tuḍ'ʿifū lilladhīna is'takbarū bal makru al-layli wal-nahāri idh tamurūnanā an nakfura bil-lahi wanajʿala lahu andādan wa-asarrū l-nadāmata lammā ra-awū l-ʿadhāba wajaʿalnā l-aghlāla fī aʿnāqi alladhīna kafarū hal yuj'zawna illā mā kānū yaʿmalūna

Yao Aŵala ŵangalikombolela ni tachiti pakwajanga aŵala ŵaŵalikwesisye: “(Ngwamba), nambo (jenumanja mwaliji nkutenda) malindi ga chilo ni muusi (gakutusiŵilila ku Usilamu), pa ndema jamwatulamulaga kuti tunkane Allah, ni kuti tum’bichileje Jwalakwe milungu (jine).” Ni tachisisa ŵanganyao madandawusi pandema jatachiyiona ilagasyo, ni tuchiŵika makongwa mungosi sya aŵala ŵaŵakufuulu. Ana akulipidwa inepe pangaŵaga ayila yaŵaliji nkupanganya?

وَمَآ أَرْسَلْنَا فِى قَرْيَةٍ مِّن نَّذِيرٍ إِلَّا قَالَ مُتْرَفُوهَآ إِنَّا بِمَآ أُرْسِلْتُم بِهِۦ كَـٰفِرُونَ

Transliteration wamā arsalnā fī qaryatin min nadhīrin illā qāla mut'rafūhā innā bimā ur'sil'tum bihi kāfirūna

Yao Ni nganituntumisyeje nkutetela jwalijose ku musi uliose ikaŵeje ŵakulipatila ŵakwe ŵatiji: “Chisimu uwwe yantumisyidwe nayo ŵanganyammwe tukuyikana.”

وَقَالُوا۟ نَحْنُ أَكْثَرُ أَمْوَٰلًا وَأَوْلَـٰدًا وَمَا نَحْنُ بِمُعَذَّبِينَ

Transliteration waqālū naḥnu aktharu amwālan wa-awlādan wamā naḥnu bimuʿadhabīna

Yao Soni ŵatiji: “Uwwe ni ŵatukwete chipanje chejinji kwisa soni ŵanache ŵajinji, soni uwwe nganituŵa tupedwile ilagasyo.”

قُلْ إِنَّ رَبِّى يَبْسُطُ ٱلرِّزْقَ لِمَن يَشَآءُ وَيَقْدِرُ وَلَـٰكِنَّ أَكْثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعْلَمُونَ

Transliteration qul inna rabbī yabsuṭu l-riz'qa liman yashāu wayaqdiru walākinna akthara l-nāsi lā yaʿlamūna

Yao Jilani: “Chisimu Ambuje ŵangu akasansapangulila lisiki jwansachile, ni kunandiya (lisikilyo kwa jwansachile), nambo ŵandu ŵajinji ngakumanyilila.”

وَمَآ أَمْوَٰلُكُمْ وَلَآ أَوْلَـٰدُكُم بِٱلَّتِى تُقَرِّبُكُمْ عِندَنَا زُلْفَىٰٓ إِلَّا مَنْ ءَامَنَ وَعَمِلَ صَـٰلِحًا فَأُو۟لَـٰٓئِكَ لَهُمْ جَزَآءُ ٱلضِّعْفِ بِمَا عَمِلُوا۟ وَهُمْ فِى ٱلْغُرُفَـٰتِ ءَامِنُونَ

Transliteration wamā amwālukum walā awlādukum bi-allatī tuqarribukum ʿindanā zul'fā illā man āmana waʿamila ṣāliḥan fa-ulāika lahum jazāu l-ḍiʿ'fi bimā ʿamilū wahum fī l-ghurufāti āminūna

Yao Ni nganichiŵa chipanje chenu namuno ŵanache ŵenu kuti ni yaim’bandichisye Kukwetu pa dalaja (ja ku Mbepo), pangaŵaga jwakulupilile ni kutendaga yambone. Basi ŵanganyao tachipata malipilo gakonjechesya ligongo lya yaŵapanganyisye, soni ŵanganyao mu yumba (yapenani ya ku Mbepo) takaŵe ŵantunjelele.

وَٱلَّذِينَ يَسْعَوْنَ فِىٓ ءَايَـٰتِنَا مُعَـٰجِزِينَ أُو۟لَـٰٓئِكَ فِى ٱلْعَذَابِ مُحْضَرُونَ

Transliteration wa-alladhīna yasʿawna fī āyātinā muʿājizīna ulāika fī l-ʿadhābi muḥ'ḍarūna

Yao Sano aŵala ŵaakulimbichila kulimbana ni ma Ȃya Getu aku ali nkulepelekasya (ŵandu kwitala lya Allah), ŵanganyao ku ilagasyo tachiika nao.

قُلْ إِنَّ رَبِّى يَبْسُطُ ٱلرِّزْقَ لِمَن يَشَآءُ مِنْ عِبَادِهِۦ وَيَقْدِرُ لَهُۥ ۚ وَمَآ أَنفَقْتُم مِّن شَىْءٍ فَهُوَ يُخْلِفُهُۥ ۖ وَهُوَ خَيْرُ ٱلرَّٰزِقِينَ

Transliteration qul inna rabbī yabsuṭu l-riz'qa liman yashāu min ʿibādihi wayaqdiru lahu wamā anfaqtum min shayin fahuwa yukh'lifuhu wahuwa khayru l-rāziqīna

Yao Jilani: “Chisimu Ambuje ŵangu akasansapangulilaga lisiki jwansachile mwa achikapolo Ŵakwe, ni kunnandiyichisya (lisikilyo jwansachile). Sano chilichose chachintole (petala lya Allah), basi Jwalakwe talipisye chalakwecho, soni Jwalakwe ni Jwambone nnope mwa akupeleka lisiki.”

وَيَوْمَ يَحْشُرُهُمْ جَمِيعًا ثُمَّ يَقُولُ لِلْمَلَـٰٓئِكَةِ أَهَـٰٓؤُلَآءِ إِيَّاكُمْ كَانُوا۟ يَعْبُدُونَ

Transliteration wayawma yaḥshuruhum jamīʿan thumma yaqūlu lil'malāikati ahāulāi iyyākum kānū yaʿbudūna

Yao Soni (kumbuchilani) lisiku lyatachasonganganya ŵanaose, kaneka ni tachiŵecheta kwa Achimalaika kuti: “Ana ŵanganyaŵa ŵaliji nkun’galagatila jenumanja?”

قَالُوا۟ سُبْحَـٰنَكَ أَنتَ وَلِيُّنَا مِن دُونِهِم ۖ بَلْ كَانُوا۟ يَعْبُدُونَ ٱلْجِنَّ ۖ أَكْثَرُهُم بِهِم مُّؤْمِنُونَ

Transliteration qālū sub'ḥānaka anta waliyyunā min dūnihim bal kānū yaʿbudūna l-jina aktharuhum bihim mu'minūna

Yao Ŵanganyao tachiti: “Kuswejela ni Kwenu! Mmwe ni Nsyoŵe jwetu ngaŵa ŵanganyao. (Ngwamba), nambo ŵaliji nkugagalagatila majini, ŵajinji ŵao ŵaliji nkugakulupilila galakwego.”

فَٱلْيَوْمَ لَا يَمْلِكُ بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ نَّفْعًا وَلَا ضَرًّا وَنَقُولُ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا۟ ذُوقُوا۟ عَذَابَ ٱلنَّارِ ٱلَّتِى كُنتُم بِهَا تُكَذِّبُونَ

Transliteration fal-yawma lā yamliku baʿḍukum libaʿḍin nafʿan walā ḍarran wanaqūlu lilladhīna ẓalamū dhūqū ʿadhāba l-nāri allatī kuntum bihā tukadhibūna

Yao Basi lelo ngaakola jwine mwa jenumanja chikamuchisyo chakunkamuchisya jwine namuno masausyo gakunsausya jwine. Ni tuchiti ku aŵala ŵaŵalitesile lupuso: “Pasyani ilagasyo ya Moto wamwaliji nkuwukaanila.”

وَإِذَا تُتْلَىٰ عَلَيْهِمْ ءَايَـٰتُنَا بَيِّنَـٰتٍ قَالُوا۟ مَا هَـٰذَآ إِلَّا رَجُلٌ يُرِيدُ أَن يَصُدَّكُمْ عَمَّا كَانَ يَعْبُدُ ءَابَآؤُكُمْ وَقَالُوا۟ مَا هَـٰذَآ إِلَّآ إِفْكٌ مُّفْتَرًى ۚ وَقَالَ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ لِلْحَقِّ لَمَّا جَآءَهُمْ إِنْ هَـٰذَآ إِلَّا سِحْرٌ مُّبِينٌ

Transliteration wa-idhā tut'lā ʿalayhim āyātunā bayyinātin qālū mā hādhā illā rajulun yurīdu an yaṣuddakum ʿammā kāna yaʿbudu ābāukum waqālū mā hādhā illā if'kun muf'taran waqāla alladhīna kafarū lil'ḥaqqi lammā jāahum in hādhā illā siḥ'run mubīnun

Yao Sano pati gachisoomedwaga kukwao ma Ȃya Getu gakupikanika, akasatiji: “Nganijuŵa aju (Muhammadi ﷺ) ikaŵeje mundu jwaakusaka kunsiŵilila ku yaŵaliji nkuigalagatila achatati ŵenu.” Ni akasatiji soni: “Nganijiŵa aji (Qur’an) ikaŵeje unami waukusepedwa.” Ni akasaŵechetaga aŵala ŵaakufuulu pakuigamba yakuona ndema jakwaichilila: “Nganiyiŵa ayi ikaŵeje usaŵi wakuonechela.”

وَمَآ ءَاتَيْنَـٰهُم مِّن كُتُبٍ يَدْرُسُونَهَا ۖ وَمَآ أَرْسَلْنَآ إِلَيْهِمْ قَبْلَكَ مِن نَّذِيرٍ

Transliteration wamā ātaynāhum min kutubin yadrusūnahā wamā arsalnā ilayhim qablaka min nadhīrin

Yao Ni nganitwapeje ŵanganyaŵa (ŵarabu) itabu iliyose yaŵaliji nkuisooma (nkanijiŵe Qur’an), nambo soni nganitutumisyeje kukwao m’bujo mwenu (mmwe Muhammadi ﷺ nkanim’biche) nkutetela jwalijose.

وَكَذَّبَ ٱلَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ وَمَا بَلَغُوا۟ مِعْشَارَ مَآ ءَاتَيْنَـٰهُمْ فَكَذَّبُوا۟ رُسُلِى ۖ فَكَيْفَ كَانَ نَكِيرِ

Transliteration wakadhaba alladhīna min qablihim wamā balaghū miʿ'shāra mā ātaynāhum fakadhabū rusulī fakayfa kāna nakīri

Yao Ni ŵakaaniile aŵala ŵapaujo pao, ni nganaliyika (aŵa ŵarabu) liunjili limpepe m’maunjili likumi lya yatwapele ŵanganyao, basi ŵanganyao ŵakaaniile achimitenga Ŵangu, nambi kwaliji uli kasilika Kwangu (ngati najonasile wosope)?

۞ قُلْ إِنَّمَآ أَعِظُكُم بِوَٰحِدَةٍ ۖ أَن تَقُومُوا۟ لِلَّهِ مَثْنَىٰ وَفُرَٰدَىٰ ثُمَّ تَتَفَكَّرُوا۟ ۚ مَا بِصَاحِبِكُم مِّن جِنَّةٍ ۚ إِنْ هُوَ إِلَّا نَذِيرٌ لَّكُم بَيْنَ يَدَىْ عَذَابٍ شَدِيدٍ

Transliteration qul innamā aʿiẓukum biwāḥidatin an taqūmū lillahi mathnā wafurādā thumma tatafakkarū mā biṣāḥibikum min jinnatin in huwa illā nadhīrun lakum bayna yaday ʿadhābin shadīdin

Yao Jilani (mmwe Muhammadi ﷺ): “Chisimu une ngun’jamuka chindu chimpepe: Chakuti n’jiime ligongo lya Allah, ŵaŵili-ŵaŵili ni jumo-jumo, kaneka ni nchetelele; (tinyyione yanti) n’jenuju (Muhammadi ﷺ) nganakola masoka, nganijuŵa jwalakwe ikaŵeje nkuntetela jwenu, nkaniyiyiche ilagasyo yaukali nnope.”

قُلْ مَا سَأَلْتُكُم مِّنْ أَجْرٍ فَهُوَ لَكُمْ ۖ إِنْ أَجْرِىَ إِلَّا عَلَى ٱللَّهِ ۖ وَهُوَ عَلَىٰ كُلِّ شَىْءٍ شَهِيدٌ

Transliteration qul mā sa-altukum min ajrin fahuwa lakum in ajriya illā ʿalā l-lahi wahuwa ʿalā kulli shayin shahīdun

Yao Jilani: “Malipilo galigose ganan’jujile (naga pakwete panan’jujile), basi gaŵele genu (gajigalani), nganigaŵa malipilo gangu ikaŵeje kwa Allah pe, soni Jwalakwe pa chindu chilichose aŵele Mboni.”

قُلْ إِنَّ رَبِّى يَقْذِفُ بِٱلْحَقِّ عَلَّـٰمُ ٱلْغُيُوبِ

Transliteration qul inna rabbī yaqdhifu bil-ḥaqi ʿallāmu l-ghuyūbi

Yao Jilani: “Chisimu Ambuje ŵangu akuiponyaga yakuona (kwa Achimitume mpela ayi yaimbichilile uneyi, nambo soni Jwalakwe ni) Nkumanyilila chenene yakusisika.”

قُلْ جَآءَ ٱلْحَقُّ وَمَا يُبْدِئُ ٱلْبَـٰطِلُ وَمَا يُعِيدُ

Transliteration qul jāa l-ḥaqu wamā yub'di-u l-bāṭilu wamā yuʿīdu

Yao Jilani: “Yakuona (Usilamu) iŵiche, sano yaukoleko (ukafili) nganiyiŵa iŵiche ni yasambano kapena kuuchisya (machili gakwe).”

قُلْ إِن ضَلَلْتُ فَإِنَّمَآ أَضِلُّ عَلَىٰ نَفْسِى ۖ وَإِنِ ٱهْتَدَيْتُ فَبِمَا يُوحِىٓ إِلَىَّ رَبِّىٓ ۚ إِنَّهُۥ سَمِيعٌ قَرِيبٌ

Transliteration qul in ḍalaltu fa-innamā aḍillu ʿalā nafsī wa-ini ih'tadaytu fabimā yūḥī ilayya rabbī innahu samīʿun qarībun

Yao Jilani: “Naga ngupotela, nikuti ngupotela kwaalikonya nansyene, nambo naga ngongoka, basi niligongo lya yaakunjuwulila Ambuje ŵangu, chisimu Jwalakwe ni Jwakupikanichisya, Jwakuŵandichila nnope (kukwetu ni umanyilisi Wakwe).”

وَلَوْ تَرَىٰٓ إِذْ فَزِعُوا۟ فَلَا فَوْتَ وَأُخِذُوا۟ مِن مَّكَانٍ قَرِيبٍ

Transliteration walaw tarā idh faziʿū falā fawta wa-ukhidhū min makānin qarībin

Yao Soni ingaŵe mwajile kuiona ndema jatakajogope ŵanganyao, kutendaga pali pangali pagwalila, ni kwembekanyisyidwa (mwanakamo) kuumila pamalo pakuŵandika (m’malembe, nkajile kuiona yakogoya kusyene).

وَقَالُوٓا۟ ءَامَنَّا بِهِۦ وَأَنَّىٰ لَهُمُ ٱلتَّنَاوُشُ مِن مَّكَانٍۭ بَعِيدٍ

Transliteration waqālū āmannā bihi wa-annā lahumu l-tanāwushu min makānin baʿīdin

Yao Sano ŵanganyao tachiti: “Tujikulupilile (sano dini ja Usilamu).” Nambo takakombole chantiuli kuupata (Usilamu ku Akhera) kwakuli kumalo kwakutalichila (ni kwakuupatila Usilamuo kwakuli ku duniya)?

وَقَدْ كَفَرُوا۟ بِهِۦ مِن قَبْلُ ۖ وَيَقْذِفُونَ بِٱلْغَيْبِ مِن مَّكَانٍۭ بَعِيدٍ

Transliteration waqad kafarū bihi min qablu wayaqdhifūna bil-ghaybi min makānin baʿīdin

Yao Soni kutendaga pamasile pa ŵaukanile (Usilamuo) kala (ku duniya), ni ŵaliji nkuiponya yakusisika kuumila pamalo pakutalichila, (ŵaliji nkuikaichila yosope yayasisikaga mulunda lwao mpela Utume, Qur’an, Akhera kaichila kwakutalichila nnope ni yakuona).

وَحِيلَ بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ مَا يَشْتَهُونَ كَمَا فُعِلَ بِأَشْيَاعِهِم مِّن قَبْلُ ۚ إِنَّهُمْ كَانُوا۟ فِى شَكٍّ مُّرِيبٍۭ

Transliteration waḥīla baynahum wabayna mā yashtahūna kamā fuʿila bi-ashyāʿihim min qablu innahum kānū fī shakkin murībin

Yao Ni tachisiŵilikanganywa chilikati chao ni chilikati cha yaakuisaka (yakunda Usilamu ni kupocheledwa toba jao), mpelayayatite pakutendedwa ku (makafili) gajao kala, chisimu ŵanganyao ŵaliji m’chikaiko chakwakaikasya (utenga wa Allah).