Surah Al-Mumtahanah in Yao: translation and audio

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ لَا تَتَّخِذُوا۟ عَدُوِّى وَعَدُوَّكُمْ أَوْلِيَآءَ تُلْقُونَ إِلَيْهِم بِٱلْمَوَدَّةِ وَقَدْ كَفَرُوا۟ بِمَا جَآءَكُم مِّنَ ٱلْحَقِّ يُخْرِجُونَ ٱلرَّسُولَ وَإِيَّاكُمْ ۙ أَن تُؤْمِنُوا۟ بِٱللَّهِ رَبِّكُمْ إِن كُنتُمْ خَرَجْتُمْ جِهَـٰدًا فِى سَبِيلِى وَٱبْتِغَآءَ مَرْضَاتِى ۚ تُسِرُّونَ إِلَيْهِم بِٱلْمَوَدَّةِ وَأَنَا۠ أَعْلَمُ بِمَآ أَخْفَيْتُمْ وَمَآ أَعْلَنتُمْ ۚ وَمَن يَفْعَلْهُ مِنكُمْ فَقَدْ ضَلَّ سَوَآءَ ٱلسَّبِيلِ

Transliteration yāayyuhā alladhīna āmanū lā tattakhidhū ʿaduwwī waʿaduwwakum awliyāa tul'qūna ilayhim bil-mawadati waqad kafarū bimā jāakum mina l-ḥaqi yukh'rijūna l-rasūla wa-iyyākum an tu'minū bil-lahi rabbikum in kuntum kharajtum jihādan fī sabīlī wa-ib'tighāa marḍātī tusirrūna ilayhim bil-mawadati wa-anā aʿlamu bimā akhfaytum wamā aʿlantum waman yafʿalhu minkum faqad ḍalla sawāa l-sabīli

Yao E jenumanja ŵankulupilile! Ngasimwatenda amagongo Ŵangu ni amagongo ŵenu kuŵa isyoŵe ni kwatulilaga (abali syenu) mwachinonyelo, kutendaga pamasile paayikanile yakuona yaim’bichilile. Akunkoposya Ntenga ﷺ ni jenumanja ŵakwe (nsimangwenu) ligongo lyanti nkunkulupilila Allah M’mbuje gwenu. Nam'baga jenumanja nkopweche kuumenyana ngondo petala Lyangu ni kusachilila chinonyelo Changu (ngasimwatenda kuŵa isyoŵe yenu), nkwatumichisya asili (syenu syangondo) mwachinonyelo kutendaga Une nguimanyilila yansisile ni yannosisye (palangulangu)! Sano jwataitende yele mwa jenumanja nikuti amasile mwapotele kuleka litala lyagoloka.

إِن يَثْقَفُوكُمْ يَكُونُوا۟ لَكُمْ أَعْدَآءً وَيَبْسُطُوٓا۟ إِلَيْكُمْ أَيْدِيَهُمْ وَأَلْسِنَتَهُم بِٱلسُّوٓءِ وَوَدُّوا۟ لَوْ تَكْفُرُونَ

Transliteration in yathqafūkum yakūnū lakum aʿdāan wayabsuṭū ilaykum aydiyahum wa-alsinatahum bil-sūi wawaddū law takfurūna

Yao Ali asimangene namwe (pangondo) akuŵaga amagongo ŵenu, soni akasan'jongolelaga makono gao ni ndimi syao mwakusakala (pakumputa ni kuntukana), ni akasasachililaga n'di nkufuulu (pakuleka Usilamu).

لَن تَنفَعَكُمْ أَرْحَامُكُمْ وَلَآ أَوْلَـٰدُكُمْ ۚ يَوْمَ ٱلْقِيَـٰمَةِ يَفْصِلُ بَيْنَكُمْ ۚ وَٱللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ

Transliteration lan tanfaʿakum arḥāmukum walā awlādukum yawma l-qiyāmati yafṣilu baynakum wal-lahu bimā taʿmalūna baṣīrun

Yao Ngasaŵa ankamuchisye achalongo achin'jenu namuno ŵanache ŵenu lisiku lya Kiyama, (Allah) tachijilanya chilikati chenu, sano Allah ichindu yankutenda aŵele Jwakuilolechesya.

قَدْ كَانَتْ لَكُمْ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فِىٓ إِبْرَٰهِيمَ وَٱلَّذِينَ مَعَهُۥٓ إِذْ قَالُوا۟ لِقَوْمِهِمْ إِنَّا بُرَءَٰٓؤُا۟ مِنكُمْ وَمِمَّا تَعْبُدُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ كَفَرْنَا بِكُمْ وَبَدَا بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمُ ٱلْعَدَٰوَةُ وَٱلْبَغْضَآءُ أَبَدًا حَتَّىٰ تُؤْمِنُوا۟ بِٱللَّهِ وَحْدَهُۥٓ إِلَّا قَوْلَ إِبْرَٰهِيمَ لِأَبِيهِ لَأَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ وَمَآ أَمْلِكُ لَكَ مِنَ ٱللَّهِ مِن شَىْءٍ ۖ رَّبَّنَا عَلَيْكَ تَوَكَّلْنَا وَإِلَيْكَ أَنَبْنَا وَإِلَيْكَ ٱلْمَصِيرُ

Transliteration qad kānat lakum us'watun ḥasanatun fī ib'rāhīma wa-alladhīna maʿahu idh qālū liqawmihim innā buraāu minkum wamimmā taʿbudūna min dūni l-lahi kafarnā bikum wabadā baynanā wabaynakumu l-ʿadāwatu wal-baghḍāu abadan ḥattā tu'minū bil-lahi waḥdahu illā qawla ib'rāhīma li-abīhi la-astaghfiranna laka wamā amliku laka mina l-lahi min shayin rabbanā ʿalayka tawakkalnā wa-ilayka anabnā wa-ilayka l-maṣīru

Yao Pamasile paluŵele kukwenu lusyasyo lwambone pa Ibrahima ni aŵala ŵaŵaliji najo, ndema ja ŵasalile ŵandu ŵao kuti: “Chisimu uwwe tuŵambalene namwe kwisa soni ayila yankuŵa nkuigalagatila kunneka Allah, tunkanile ŵanganyammwe, soni uonechele chilikati chetuwe ni jenumanja utinda ni uŵengani wa mpaka kalakala mpaka nkankulupilile Allah Jikape.” (Nombe jenumanja umati wa Muhammadi ﷺ syasyani yele yagakana makafiliyo,) ikaŵeje maloŵe (gajwaŵechete) Ibrahima kwasalila babagwe (ŵaŵaliji kafili kuti): “Chisimu chene chinjim'bendela chikululuko, nambo nganingola chilichose chanti ni kun'gosela nacho kwa Allah.” (Yagaŵendela chikululuko makafiliyo nkasyasya, nambo n'jileje): “Ambuje ŵetu! Kukwenu pe tujeegamiile, soni Kukwenu pe tugalauchiile pakutenda toba, soni Kukwenu pe ni kwakuujila.”

رَبَّنَا لَا تَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِّلَّذِينَ كَفَرُوا۟ وَٱغْفِرْ لَنَا رَبَّنَآ ۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلْعَزِيزُ ٱلْحَكِيمُ

Transliteration rabbanā lā tajʿalnā fit'natan lilladhīna kafarū wa-igh'fir lanā rabbanā innaka anta l-ʿazīzu l-ḥakīmu

Yao “Ambuje ŵetu! Ngasintuŵika uwwe pa kulingwa ni achimakafili (pakwakombolasya kutuwatanganyichisya chikulupi), soni tukululuchilani Ambuje ŵetu! Chisimu Mmwe niŵan'di Ŵamachili gakupunda, Ŵalunda lwakusokoka.”

لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِيهِمْ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِّمَن كَانَ يَرْجُوا۟ ٱللَّهَ وَٱلْيَوْمَ ٱلْـَٔاخِرَ ۚ وَمَن يَتَوَلَّ فَإِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلْغَنِىُّ ٱلْحَمِيدُ

Transliteration laqad kāna lakum fīhim us'watun ḥasanatun liman kāna yarjū l-laha wal-yawma l-ākhira waman yatawalla fa-inna l-laha huwa l-ghaniyu l-ḥamīdu

Yao Chisimu pamasile paluŵele kukwenu pa jamanjao (Ibrahima ni umati wakwe), lusyasyo lwambone kwa mundu jwaali nkuŵichila ntima pa Allah ni lisiku lyambesi, nambo mundu jwatanyosye (yaalamwile Allah), basi chisimu Allah ni Jwakupata kwejinji, Jwakulapilidwa kusyesyene.

۞ عَسَى ٱللَّهُ أَن يَجْعَلَ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ ٱلَّذِينَ عَادَيْتُم مِّنْهُم مَّوَدَّةً ۚ وَٱللَّهُ قَدِيرٌ ۚ وَٱللَّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ

Transliteration ʿasā l-lahu an yajʿala baynakum wabayna alladhīna ʿādaytum min'hum mawaddatan wal-lahu qadīrun wal-lahu ghafūrun raḥīmun

Yao Mwine Allah kuŵa nkuŵika usyoŵe chilikati chaŵanganyammwe ni ŵane mwa aŵala ŵamwatesile kuŵa amagongo ŵenu (pa kwajongolela ku Usilamu), soni Allah ni Jwakombola kusyesyene, soni Allah ni Jwakululuka kusyene, Jwachanasa channope.

لَّا يَنْهَىٰكُمُ ٱللَّهُ عَنِ ٱلَّذِينَ لَمْ يُقَـٰتِلُوكُمْ فِى ٱلدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُم مِّن دِيَـٰرِكُمْ أَن تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوٓا۟ إِلَيْهِمْ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلْمُقْسِطِينَ

Transliteration lā yanhākumu l-lahu ʿani alladhīna lam yuqātilūkum fī l-dīni walam yukh'rijūkum min diyārikum an tabarrūhum watuq'siṭū ilayhim inna l-laha yuḥibbu l-muq'siṭīna

Yao Allah ngaakunkanya ŵanganyammwe kwaatendela yaukoto ni yagoloka aŵala ŵanganamputa ngondo pa Dini soni nganankoposya nsimangwenu, chisimu Allah akwanonyela ŵagolosya (ichindu).

إِنَّمَا يَنْهَىٰكُمُ ٱللَّهُ عَنِ ٱلَّذِينَ قَـٰتَلُوكُمْ فِى ٱلدِّينِ وَأَخْرَجُوكُم مِّن دِيَـٰرِكُمْ وَظَـٰهَرُوا۟ عَلَىٰٓ إِخْرَاجِكُمْ أَن تَوَلَّوْهُمْ ۚ وَمَن يَتَوَلَّهُمْ فَأُو۟لَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلظَّـٰلِمُونَ

Transliteration innamā yanhākumu l-lahu ʿani alladhīna qātalūkum fī l-dīni wa-akhrajūkum min diyārikum waẓāharū ʿalā ikh'rājikum an tawallawhum waman yatawallahum fa-ulāika humu l-ẓālimūna

Yao Chisimu Allah akunkanya ŵanganyammwe kusyoŵekana nao aŵala ŵamputile ngondo pa Dini ni kunkoposya nsimangwenu, ni akamuchiisye pa yakoposyedwa kwenu, sano ŵatasyoŵekane nao ŵanganyao, basi ŵanyao ni ŵali ŵakulitenda lupuso.

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ إِذَا جَآءَكُمُ ٱلْمُؤْمِنَـٰتُ مُهَـٰجِرَٰتٍ فَٱمْتَحِنُوهُنَّ ۖ ٱللَّهُ أَعْلَمُ بِإِيمَـٰنِهِنَّ ۖ فَإِنْ عَلِمْتُمُوهُنَّ مُؤْمِنَـٰتٍ فَلَا تَرْجِعُوهُنَّ إِلَى ٱلْكُفَّارِ ۖ لَا هُنَّ حِلٌّ لَّهُمْ وَلَا هُمْ يَحِلُّونَ لَهُنَّ ۖ وَءَاتُوهُم مَّآ أَنفَقُوا۟ ۚ وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ أَن تَنكِحُوهُنَّ إِذَآ ءَاتَيْتُمُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ ۚ وَلَا تُمْسِكُوا۟ بِعِصَمِ ٱلْكَوَافِرِ وَسْـَٔلُوا۟ مَآ أَنفَقْتُمْ وَلْيَسْـَٔلُوا۟ مَآ أَنفَقُوا۟ ۚ ذَٰلِكُمْ حُكْمُ ٱللَّهِ ۖ يَحْكُمُ بَيْنَكُمْ ۚ وَٱللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ

Transliteration yāayyuhā alladhīna āmanū idhā jāakumu l-mu'minātu muhājirātin fa-im'taḥinūhunna l-lahu aʿlamu biīmānihinna fa-in ʿalim'tumūhunna mu'minātin falā tarjiʿūhunna ilā l-kufāri lā hunna ḥillun lahum walā hum yaḥillūna lahunna waātūhum mā anfaqū walā junāḥa ʿalaykum an tankiḥūhunna idhā ātaytumūhunna ujūrahunna walā tum'sikū biʿiṣami l-kawāfiri wasalū mā anfaqtum walyasalū mā anfaqū dhālikum ḥuk'mu l-lahi yaḥkumu baynakum wal-lahu ʿalīmun ḥakīmun

Yao E jenumanja ŵankulupilile! Pati am’bichiiliile ŵakulupilila ŵachikongwe ŵakusama basi mwalingani (kuti nchimanye chikulupi chao), Allah ni Jwaakumanyilila nnope ya chikulupi chao. Sano naga n'di mwamanyi kuti ŵakulupilila, basi ngasimwauchisya ku makafili, nganaŵa ŵanyao (achimmasyeto) ŵakundisyidwa kwa ŵanganyao, nombenao (achimakafili) nganaŵa (achikunganya) ŵakundisyidwa kwa ŵanyao, nambo mwauchisyani (achimakafilio) yaŵatosile (pakwalomba achimmasyetowo), ni chikuŵe kwangali ulemwa kukwenu kwalomba (achimmasyetowo) pati mwapele mahari gao (namuno kuti ŵalesile achalume ŵao ŵachikafili ku Maaka), soni ngasinkanganichila malombela ni achimmasyeto ŵachikafili (ŵaŵasigele ku Maaka), ŵilasyani ya mwatosile (pakwalomba achimmasyeto ŵachikafilio), nombe nao (achimakafili) aŵilasye yaŵatosile (pakwalomba achimmasyeto ŵaaujitiche Usilamu). Wele ni ulamusi wa Allah, Jwalakwe akulamula chilikati chenu. Sano Allah ni Jwakumanyilila nnope, Jwalunda lwakusokoka.

وَإِن فَاتَكُمْ شَىْءٌ مِّنْ أَزْوَٰجِكُمْ إِلَى ٱلْكُفَّارِ فَعَاقَبْتُمْ فَـَٔاتُوا۟ ٱلَّذِينَ ذَهَبَتْ أَزْوَٰجُهُم مِّثْلَ مَآ أَنفَقُوا۟ ۚ وَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ ٱلَّذِىٓ أَنتُم بِهِۦ مُؤْمِنُونَ

Transliteration wa-in fātakum shayon min azwājikum ilā l-kufāri faʿāqabtum faātū alladhīna dhahabat azwājuhum mith'la mā anfaqū wa-ittaqū l-laha alladhī antum bihi mu'minūna

Yao Sano naga jwalijose mwa achiŵammakwenu ali antisile kuja kumakafili (ni m'bilasisye mahari genu nambo akanyisye), kaneka ni mpatile chipanje (cha makafilio chachaŵajilwe kwauchisya pa achiŵammakwao ŵaŵatisile kapena chinchipatile petala lyangondo), basi mwapani aŵala ŵaatisile achiŵammakwao yakulandana ni yaŵatosile (pakulombela). Soni mun'jogopani Allah Ajula jwankuŵa nkunkulupilila.

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلنَّبِىُّ إِذَا جَآءَكَ ٱلْمُؤْمِنَـٰتُ يُبَايِعْنَكَ عَلَىٰٓ أَن لَّا يُشْرِكْنَ بِٱللَّهِ شَيْـًٔا وَلَا يَسْرِقْنَ وَلَا يَزْنِينَ وَلَا يَقْتُلْنَ أَوْلَـٰدَهُنَّ وَلَا يَأْتِينَ بِبُهْتَـٰنٍ يَفْتَرِينَهُۥ بَيْنَ أَيْدِيهِنَّ وَأَرْجُلِهِنَّ وَلَا يَعْصِينَكَ فِى مَعْرُوفٍ ۙ فَبَايِعْهُنَّ وَٱسْتَغْفِرْ لَهُنَّ ٱللَّهَ ۖ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ

Transliteration yāayyuhā l-nabiyu idhā jāaka l-mu'minātu yubāyiʿ'naka ʿalā an lā yush'rik'na bil-lahi shayan walā yasriq'na walā yaznīna walā yaqtul'na awlādahunna walā yatīna bibuh'tānin yaftarīnahu bayna aydīhinna wa-arjulihinna walā yaʿṣīnaka fī maʿrūfin fabāyiʿ'hunna wa-is'taghfir lahunna l-laha inna l-laha ghafūrun raḥīmun

Yao E mmwe Ntume ﷺ! Pati am’bichiiliile ŵakulupilila ŵachikongwe kuutaŵana namwe chilanga chanti; ngawwanganyaga Allah ni chilichose, soni ngajiŵaga, soni ngatendaga chigwagwa, soni ngaulagaga ŵanache ŵao, soni ngaikaga nao ukapanga-panga (unami) watausepeje chilikati chamakono gao ni ngongolo syao (kwakuli kwalambuchisya achiŵammakwao ŵanache ŵangaŵandika), soni ngannyosyaga pa ichindu yambone (yatimwalamuleje), basi taŵanani nao chilangacho, ni mwaŵendelani chikululuko kwa Allah, chisimu Allah ni Jwakululuka kusyene, Jwachanasa channope.

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ لَا تَتَوَلَّوْا۟ قَوْمًا غَضِبَ ٱللَّهُ عَلَيْهِمْ قَدْ يَئِسُوا۟ مِنَ ٱلْـَٔاخِرَةِ كَمَا يَئِسَ ٱلْكُفَّارُ مِنْ أَصْحَـٰبِ ٱلْقُبُورِ

Transliteration yāayyuhā alladhīna āmanū lā tatawallaw qawman ghaḍiba l-lahu ʿalayhim qad ya-isū mina l-ākhirati kamā ya-isa l-kufāru min aṣḥābi l-qubūri

Yao E jenumanja ŵankulupilile! Ngasinsyoŵekana nao ŵandu ŵaŵatumbilile Allah, pamasile paakatile tama (jakupata malipilo gambone) ku Akhera (ligongo lya kusakasya nnope), yaatite pa kata tama (jakupata yambone iliyose) achimakafili ŵaali m’malembe.